Zmiany w polskiej ortografii od 1 stycznia 2026 roku. Oto co konkretnie zmieni się w regułach pisowni już za kilka tygodni. Część II

Zmiany w polskiej ortografii od 1 stycznia 2026 roku. Tak zmienią się reguły pisowni nazw ulic, placów i obiektów przestrzeni publicznej

O tym, że pewne zasady polskiej ortografii ulegną zmianie, wiadomo od końca 2024 roku. Jednak nowe reguły wejdą w życie dopiero 1 stycznia 2026 roku, a wszystko po to, aby każdy na spokojnie je sobie przyswoił. I żeby był czas na przygotowanie zaktualizowanych słowników języka polskiego. A co właściwie się zmieni? Reguły pisowni z trzech obszarów:

• wielką i małą literą,
• łącznie i rozdzielnie (czyli razem i osobno),
• użycia łącznika - razem z nim czy bez.

Brzmi jak duża rewolucja? Nic z tych rzeczy! Jak tłumaczy Rada Języka Polskiego (RJP) jest to tylko uporządkowanie dotychczasowych zasad, aby poprawna pisownia nie nastręczała już trudności. Wszystkie zmiany dotyczą bowiem zasad konwencjonalnych, czyli jednego z czterech filarów polskiej ortografii. Pozostałe trzy to zasady: fonetyczne (piszemy właściwie zgodnie z wymową), morfologiczne (kluczowe części wyrazów zawsze brzmią tak samo, niezależnie od wymowy czy zmian znaczenia) oraz historyczne (nienaruszalne, dotyczą pisowni wyrazów z "u", "ó", "ż", "rz", "h" i "ch"). Aby ułatwić wam przyswojenie tych nowych zasad, będę je opisywała po kolei, aby nie było bałaganu. Tym razem przedstawię wam nowe zasady pisowni nazw ulic, placów i obiektów przestrzeni publicznej.

---

Nowe zasady ortografii od 2026 roku. Inaczej zapiszemy nazwy ulic, placów i obiektów przestrzeni publicznej

Rada Języka Polskiego zdecydowała się ujednolicić zasady zapisywania nazw ulic, placów i obiektów przestrzeni publicznej, w tym nazwy lokali usługowych i gastronomicznych. Co za tym idzie, od 1 stycznia 2026 roku wielką literą będziemy pisać stojące na początku nazwy słowa:

• aleja - Aleja Róż, Aleja Mickiewicza, Aleja Gwiazd, Aleje Ujazdowskie, Aleja Bluesa,
• brama - Brama Warszawska, Brama Mariacka, Brama Garncarska, Brama Kujawska, Brama Gdańska,
• plac - Plac Narutowicza, Plac Czerwony, Plac Kościuszki, Plac Krasińskich, Plac Niebiańskiego Spokoju,
• park - Park Narodowy Dolina Dolnej Odry, Park Krajobrazowy Stawki, Park Krajobrazowy Orlich Gniazd,
• most - Most Karola, Most Solidarności, Most Niepodległości, Most Milenijny, Most Świętokrzyski,
• kościół - Kościół Rzymskokatolicki pw. św. Andrzeja Boboli, Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny,
• klasztor - Klasztor oo. paulinów na Jasnej Górze, Klasztor benedyktyński na Monte Cassino,
• pałac - Pałac Apostolski, Pałac Westminsterski, Pałac Kwirynalski, Pałac Buckingham,
• zamek - Zamek Dybów, Zamek Bodiam, Zamek Val, Zamek Häme, Zamek Ainay-le-Vieil,
• pomnik - Pomnik Powstańców Śląskich, Pomnik Ofiar Majdanka, Pomnik Pomordowanych,
• cmentarz - Cmentarz Centralny, Cmentarz parafii Trójcy Świętej, Korfantów.

Dotyczy to również skrótów - jeśli skracane słowo jest pisane wielką literą to skrót również: 

• Aleja Róż - Al. Róż,
• Aleja Mickiewicza - Al. Mickiewicza,
• Plac Narutowicza - Pl. Narutowicza.

---

Poza tym wielką literą będziemy zapisywać wszystkie człony nazw lokali usługowych i gastronomicznych (z wyjątkiem spójników i przyimków oraz słów niebędących częścią owej nazwy). Oto przykłady:

• Kawiarnia Literacka,
• Akcent Kawiarnia i Księgarnia,
• Kawiarnia Kafejeto,
• Hotel pod Różą,
• Hotel Gołębiewski,
• Hotel Cristal,
• Teatr Rampa,
• Teatr Sedno,
• Teatr Wierszalin,
• Apteka-Amica,
• Apteka Centrum,
• apteka "Pod Orłem",
• apteka "Pod Lwem",
• apteka "Pogodna",
• bar "Flisak",
• bar "Zodiak",
• Zajazd Sokołda,
• zajazd "U Kmicica".

---

Jednak od powyższej zasady pisania wielką literą jest też jeden wyjątek - słowo ulica. Będziemy je nadal zapisywać małą literą, bo zwykle jest i tak pomijane. Dotyczy to również skrótów:

• ulica Jana Kochanowskiego - ul. Jana Kochanowskiego,
• ulica Władysława Sikorskiego - ul. Władysława Sikorskiego,
• ulica Marii Konopnickiej - ul. Marii Konopnickiej,
• ulica Gałczyńskiego - ul. Gałczyńskiego,
• ulica Lukrecjowa - ul. Lukrecjowa.