Dni tygodnia po francusku kreatywnie i przyjemnie. Wyjaśniam zasady pisowni, wymowy oraz najważniejsze reguły gramatyczne z przykładami
W poprzednim artykule omówiłam dni tygodnia po hiszpańsku. Znajdziecie go w tym miejscu. Natomiast dzisiaj zajmiemy się nazwami dni tygodnia w języku francuskim. Dowiecie się, jak je poprawnie wymówić, zapisać i zapamiętać. Poznacie też kilka bardzo ważnych zagadnień gramatycznych z nimi związanych wraz z garścią przykładów. A kilka ciekawych ćwiczeń na końcu pozwoli wam utrwalić nowy materiał.
---
Dni tygodnia w języku francuskim. Poprawna wymowa, zapis i reguły gramatyczne, które są z nimi ściśle związane
Zaczniemy od wymowy i zapisu nazw dni tygodnia po francusku. Znajdziecie te informacje w poniższej tabeli wraz z popularnymi skrótami (za serwisami berlitz.com oraz www.frang.pl):
Jak zapewne zauważyliście, niemal każdy dzień tygodnia w języku francuskim kończy się na "di". Niemal, bo jest jeden wyjątek - dimanche, czyli niedziela, która się na tę sylabę zaczyna. A jak się je wymawia? Oto uproszczona wymowa, tzw. fonetyczna:
- nosowe ę, czyli "un" w lundi,
- nosowe ą, czyli "en" w vendredi,
- nosowe ą (an) w dimanche,
- miękkie i w lundi, mardi, mercredi i vendredi,
- miękkie "ż" w jeudi i "sz" w dimanche,
- gardłowe "r" w mercredi,
- twarde "s" w samedi,
- dźwięczne "kre" w mercredi i "dre" w vendredi,
- dźwięczne "di" w jeudi i samedi.
Całą poprawną wymowę dni tygodnia po francusku możecie odsłuchać na poniższym filmiku z kanału Français Facile avec Antoine na YouTube:
Podczas słuchania starajcie się powtarzać za lektorką, to pozwoli wam utrwalić poprawną wymowę. I jak wam poszło? Napiszcie w komentarzach, co sprawiło wam problem, a co było proste!
---
Francuskie słowa nie chcą wejść do głowy? Nic z tego! Ta mnemotechnika skojarzeniowa sprawi, że zapamiętacie je na zawsze
Jak szybko i skuteczne zapamiętać francuskie nazwy dni tygodnia? Najlepiej skojarzyć je z planetami i bogami, od których pochodzą:
- Lundi - od la lune - księżyc, czyli dzień księżyca 🌜,
- Mardi - od le Mars, czyli Mars - bóg wojny i czerwona planeta 💥,
- Mercredi - od le Mercure, czyli Mercury, najmniejsza z planet ,
- Jeudi - od le Jupiter, czyli Jowisz, największa z planet,
- Vendredi - od la Vénus, czyli Wenus, bogini piękna, w końcu piątek to dobry czas na spa 💆,
- Samedi - od Saturna 🌐, jak sama nazwa wskazuje, ale też od hebrajskiego szabatu,
- Dimanche - od łacińskiego "dies dominicus" (po francusku "jour consacré à Dieu, au repos"), czyli dzień Pana i odpoczynku zarazem.
Więcej o etymologii nazw dni tygodnia w języku polskim i innych językach europejskich znajdziecie w tym poście.
---
Czy wiesz, że… we Francji w środy dzieci nie mają lekcji lub kończą je przed południem? Jak podają serwisy bretonissime.com oraz policealna.gowork.pl, jest to historyczny zwyczaj, który powstał jeszcze w czasach, gdy lekcje odbywały się też w soboty. Wprawdzie od dziesięcioleci francuscy uczniowie mają wolne cały weekend, ale zwyczaj luźnej środy i tak pozostał. Przy czym obecnie wolne środy mają jedynie dzieci chodzące do podstawówek. Spędzają ten czas na zajęciach artystycznych i sportowych. Z kolei starsi uczniowie zwykle mają wówczas mniej zajęć i tylko do południa. Wszystko zależy od ich planu lekcji.
---
Czas na odrobinę gramatyki francuskiej, bo bez tego nie złożycie żadnego zdania. A to przecież konieczne w rozmowie
Po pierwsze w języku francuskim nazwy dni tygodnia piszemy małą literą, o ile nie jest to początek zdania. Czyli tak samo, jak w języku polskim. Za to odwrotnie niż w języku angielskim i niemieckim. Druga kwestia to konstrukcje "dziś jest…". W języku francuskim są takie trzy - "Nous sommes", czyli "mamy" i dzień, "On est" plus nazwa dnia tygodnia (częściej spotykana w języku potocznym i również znaczy "Mamy…") oraz "c'est" i nazwa dnia, czyli "to jest…". Poniżej kilka przykładów:
- Nous sommes dimanche. - Jest niedziela.
- On est samedi. - Dziś mamy sobotę.
- Aujourd'hui c'est jeudi. - Dzisiaj jest czwartek.
A jak powiedzieć po francusku, że coś się dzieje regularnie danego dnia tygodnia? Podobnie jak w języku hiszpańskim wystarczy sam rodzajnik określony - le. Innym sposobem jest dodanie przed nazwą dnia słówka "chaque", czyli "każdy". Poniżej znajdziecie garść przykładów (pochodzą ze słowników eTutora i Reverso Context):
- Je n'aime pas le lundi. - Nie lubię poniedziałków.
- Je vais au cinéma le mercredi. - W środy chodzę do kina.
- Tu fais quoi le jeudi ? - Co robisz w czwartki?
- Le samedi, je fais le ménage. - W soboty robię porządki.
- Chaque jeudi, je vais à vélo au marché fermier. - Co czwartek jadę na rowerze na rynek.
- A tutaj macie sporą garść innych przykładowych zdań z dniami tygodnia po francusku:
- Le vendredi est mon jour préféré. - Piątek jest moim ulubionym dniem.
- Je vois ma mère ce dimanche. - W tę niedzielę widzę się z mamą.
- Ces périodes sont calculées en semaine du lundi au vendredi. - Te okresy są zliczane od poniedziałku do piątku.
- Emma organise une soirée pyjama ce vendredi. - Enma organizuje w ten piątek piżama party.
- La Fièvre du samedi soir est un film très connu - Gorączka sobotniej nocy to jest znany film.
- Le souper du dimanche est une tradition depuis le début de notre mariage. - Niedzielny obiad jest tradycją od początku naszego małżeństwa.
Przykłady zdań z nazwami świąt i innymi, corocznymi wydarzeniami:
- Le Lundi de Pâques est un jour férié dans de nombreux pays. - Poniedziałek Wielkanocny jest dniem wolnym od pracy w wielu krajach.
- Le Jeudi saint marque le début du Triduum pascal. - Wielki Czwartek rozpoczyna Triduum Paschalne.
- Le Vendredi saint, les croyants commémorent la crucifixion du Christ. - W Wielki Piątek wierni wspominają ukrzyżowanie Chrystusa.
- Le Vendredi saint, on observe un jeûne strict. - W Wielki Piątek przestrzega się ścisłego postu.
- Le Dimanche des Rameaux marque le début de la Semaine sainte. - Niedziela Palmowa rozpoczyna Wielki Tydzień.
- Le Dimanche de Pâques, on célèbre la résurrection du Christ. - W Niedzielę Wielkanocną świętuje się zmartwychwstanie Chrystusa.
- Tu regardes le mardi gras - Obserwujesz Ostatki.
- Le mercredi des Cendres est la semaine prochaine. - W przyszłym tygodniu jest Środa Popielcowa.
- C'est le vendredi saint, un jour férié. - Jest Wielki Piątek, dzień wolny od pracy.
---
Parę ćwiczeń utrwalających francuskie nazwy dni tygodnia oraz omówione w tej lekcji zasady gramatyczne
Na zakończenie czas na parę krótkich ćwiczeń utrwalających właśnie omówiony materiał:
1. Połączcie polskie i francuskie nazwy dni tygodnia:
- poniedziałek - a,
- wtorek - b,
- środa - c,
- czwartek - d,
- piątek - e,
- sobota - f,
- niedziela - g.
- samedi -1,
- vendredi -2,
- mercredi -3,
- dimanche -4,
- mardi -5,
- lundi -6.
- jeudi -7.
2. Jak nazywają się te dni świąteczne po francusku (z przykładowych zdań):
- a) Ostatki -
- b) Środa Popielcowa -
- c) Niedziela Palmowa -
- d) Wielki Czwartek -
- e) Wielki Piątek -
- f) Niedziela Wielkanocna -
- g) Poniedziałek Wielkanocny -
3. Jak podać po francusku, jaki mamy właśnie dzień tygodnia (Są 3 różne konstrukcje)?
4. Jak powiedzieć po francusku, że coś się dzieje w konkretny dzień tygodnia? A regularnie w ten właśnie dzień?
---
Odpowiedzi do zadań:
1. a-6, b-5, c-3, d-7, e-2, f-1, g-4.
2. a) le mardi gras, b) le mercredi des Cendres, c) le Dimanche des Rameaux, d) Le Jeudi saint, e) le Vendredi saint, f) Le Dimanche de Pâques, g) Le Lundi de Pâques.
3. "Nous sommes", "On est" oraz "c'est".
4. Dodać "le" bądź "chaque" na początku.
---
Bibliografia:
Komentarze
Prześlij komentarz
Komentując, pamiętajcie o szacunku zarówno do mnie (czyli autorki bloga), jak i do siebie nawzajem :). Wulgarne, obrażające i inne niezgodne z zasadami współżycia społecznego komentarze zostaną niezwłocznie usunięte.