Nazwy miesięcy i pór roku po francusku. Wymowa, pisownia, najważniejsze reguły gramatyczne, kilka powiedzeń oraz ciekawostka kalendarzowa
Latami uczymy się języka francuskiego, ale mimo upływu czasu wciąż mamy problem z dobraniem przyimka, gdy mówimy o miesiącach i porach roku? Nie dzisiaj! Tym razem zapamiętacie właściwe zasady gramatyczne, poprawną wymowę i pisownię na dobre. Poznacie też powiedzeń i dowiecie się, czym był rewolucyjny francuski kalendarz.
---
Miesiące po francusku. Wymowa, pisownia, gramatyka, idiomy i ciekawostka kalendarzowa
Podstawowe zasady uproszczonej wymowy nazw miesięcy po francusku wraz z popularnymi skrótami znajdziecie w poniższej tabeli (pamiętajcie przy tym, że francuski opiera się na dźwiękach nosowych, których nie da się idealnie oddać w polskim zapisie):
Jak już zauważyliście, we francuskiej wymowie zasad jest sporo, tak jak akcentów, ale można je bez trudu opanować. Oto najważniejsze reguły:
- j czytamy jak ż,
- an wymawiamy jako nosowe ą,
- v czytamy jak w,
- ai wymawiamy jak e,
- zbitkę aoû czytamy jak u,
- em czytamy jak nosowe ą
- c czytamy jak k, gdy za nią jest spółgłoska, a jako s, gdy za nią jest samogłoska,
- końcowe r i t w wielu przypadkach nie są wymawiane wcale.
W poniższym filmiku z kanału Francuski Notesik możecie odsłuchać poprawną wymowę wszystkich nazw miesięcy po francusku:
Poza tym na pewno wyłapaliście fakt, że niektóre miesiące po francusku nie mają skrótu. Są takie cztery: mars (marzec), mai (maj), juin (czerwiec) oraz août (sierpień). Ich nazwy same w sobie są bardzo krótkie, stąd brak skrótu jako takiego.
---
Ciekawostka - rewolucyjny kalendarz i nietypowe nazwy miesięcy po francusku
Nadszedł czas na ciekawostkę - rewolucyjny kalendarz. Co to takiego? To kalendarz, który wprowadzono we Francji na skutek rewolucji francuskiej. Funkcjonował on od 5 października 1793 do 1 stycznia 1806 roku, czyli przez 13 lat. Na krótko pojawił się też w 1871 roku. Rewolucyjny kalendarz francuski zaprojektował Gilbert Romme, a nazwy miesięcy wymyślił poeta Philippe Fabre d’Églantine. Jak czytamy w Encyklopedii PWN, brzmiały one następująco: (rok zaczynał się jesienią, a kończył latem):
Jesień (nazwy zakończone na -aire):
Zima (nazwy zakończone na -ôse):
Wiosna (nazwy zakończone na -al):
Lato (nazwy zakończone na -dor):
Jak widać w powyższych tabelkach, rewolucyjne, poetyckie nazwy pochodziły przede wszystkim od łacińskich słów dotyczących przyrody i pogody. Tylko trzy są z języka francuskiego: brumaire (od la brume - gęsta mgła), frimaire (od le frimas - mróz, szron) oraz prairial (od la prairie - łąka), a jedno z greckiego - thermidor, pochodzący od słowa thermos, czyli gorący.
---
Jak poprawnie pisać nazwy miesięcy po francusku? Pamiętajcie o tej gramatyce
Przejdźmy teraz do pisowni. W języku francuskim nazwy miesięcy podobnie jak dni tygodnia piszemy małą literą, o ile nie jest to początek zdania. Czyli tak samo, jak w języku polskim, więc nie będziecie mieli problemu z zapamiętaniem tego faktu.
Co istotne, wszystkie są też tego samego rodzaju - męskiego. I co za tym idzie, mają ten sam rodzajnik - "le". Przy czym rodzajnika używamy jedynie wtedy, gdy chcemy sprecyzować, o który konkretnie miesiąc nam chodzi, np. le 18 août (18 sierpnia). W pozostałych przypadkach jest zbędny i nieużywany.
A co z przyimkami? Jak czytamy na portalu Francuski, jeśli chcemy powiedzieć, że coś ma (miało czy będzie miało) miejsce w danym miesiącu, to w języku francuskim używamy przyimka "en" lub konstrukcji "au mois de". Przy czym ta konstrukcja jest bardziej formalna i precyzyjna, a przyimek za to dużo częściej używany.
---
Jak zapamiętać nazwy miesięcy po francusku? Oto mnemotechnika
Aby szybko i przyjemnie zapamiętać nazwy miesięcy po francusku, skojarz je z ich oryginalnym, łacińskim znaczeniem:
- janvier - Janus, bóg zimy i wszystkich początków;
- février - od czasownika februare - czyścić,
- mars - od rzymskiego boga wojny Marsa,
- avril - od czasownika aperire - otwierać, to początek okresu wegetacyjnego roślin,
- mai - od rzymskiej bogini Mai, Matki Ziemi;
- juin - od rzymskiej bogini kobiet i macierzyństwa Junony, żony Jowisza;
- juillet - miesiąc na cześć Juliusza Cezara, słynnego cesarza Rzymu;
- août - na cześć Oktawiana Augusta, pierwszego cesarza Rzymu;
- septembre - od liczebnika siedem, to po prostu siódmy miesiąc rzymskiego kalendarza;
- octobre - ta nazwa pochodzi od liczebnika osiem i oznacza ósmy miesiąc w rzymskim kalendarzu;
- novembre - tu też chodzi o liczebnik, tym razem dziewięć, to dziewiąty miesiąc rzymskiego kalendarza;
- décembre - ostatni miesiąc roku też ma nazwę od liczebnika, chodzi oczywiście o dziesięć.
Więcej o pochodzeniu nazw miesięcy i dni tygodnia znajdziecie w tym poście.
---
Pory roku po francusku. Wymowa, pisownia i gramatyka
Podstawowe zasady wymowy nazw pór roku po francusku znajdziecie w poniższej tabeli:
Jak widać w tabeli, wymowa nazw pór roku po francusku jest następująca:
- wymawiamy jako nosowe ą,
- in wymawiamy jak ę
- omn - czytane jako nosowe on,
- em czytamy jak nosowe ą.
Poprawną wymowę nazw pór roku możecie odsłuchać w poniższym filmiku z kanału imagierspol:
A jak zapamiętać francuskie nazwy pór roku? Przede wszystkim poprzez skojarzenia (i ciekawostki):
- le printemps - w wymowie przywodzi na myśl pręciki kwiatów, a te to wręcz symbol wiosny,
- l'été - brzmi nieco jak nasze polskie lato,
- l'automne - w wymowie skojarz z otoczeniem liśćmi, wręcz tonięciem w liściach,
- l'hiver - skojarz z inwazją zimna i mrozu bądź skojarz hibernacją niedźwiedzi, która dzieje się właśnie zimą.
Pory roku po francusku łączą się z jednym, konkretnym przyimkiem
Gdy chcemy powiedzieć, że coś się wydarzyło w czasie danej pory roku, w języku francuskim używamy przyimka "en", tak samo, jak w przypadku miesięcy. Wyjątkiem jest wiosna - le printemps, która jako jedyna łączy się z przyimkiem "au".
A co z pisownią? Nazwy pór roku po francusku również piszemy małą literą tak jak miesiące i dni tygodnia, o ile oczywiście nie stoją na początku zdania. Czyli znów zasada jest taka sama jak w języku polskim.
---
Kilka idiomów z nazwami miesięcy i pór roku. Mów francuski native speaker
Przygotowałam dla was kilka przysłów z nazwami miesięcy i pór roku, które warto znać, ucząc się francuskiego. Oto one:
- été de la Saint-Martin - babie lato (pora),
- été des Indiens - babie lato (pora) - dosłownie "lato Indian" - zwrot z kanadyjskiego francuskiego,
- été des sauvages - babie lato (pora, dosłownie "lato dzikich" ) - przestarzały zwrot z kanadyjskiego francuskiego,
- faire du mai - dosłownie "robić maj", związane z tradycją przynoszenia na początku maja zielonych gałązek jako symbolu wiosny,
- être blanc comme neige - być niewinnym,
I jak? Sądzę, że już wszystko jasne w kwestii francuskich nazw miesięcy i pór roku. A wy co myślicie o rewolucyjnym kalendarzu? Podobają się wam takie poetyckie nazwy miesięcy czy jednak niekoniecznie? Piszcie w komentarzach!
Komentarze
Prześlij komentarz
Komentując, pamiętajcie o szacunku zarówno do mnie (czyli autorki bloga), jak i do siebie nawzajem :). Wulgarne, obrażające i inne niezgodne z zasadami współżycia społecznego komentarze zostaną niezwłocznie usunięte.