Sketchnoting i myślenie wizualne na co dzień, a nie tylko do nauki. Tak zaczniecie nawet bez talentu plastycznego

Mamy ostatni "normalny" dzień roku szkolnego. Wydawałoby się, że już nic nie warto robić, a szczególnie rysować i bawić się w sketchnoting, czyli rysunkowe notatki. Wręcz przeciwnie. Ta technika jest świetnym pomysłami nie tylko do nauki czy pracy, ale i dla rozrywki. A do czego jeszcze można wykorzystać myślenie wizualne? Do wszystkiego. I od czego zacząć? Na pewno nie od umiejętności ładnego rysowania. Zresztą przekonacie się sami.

----

Kreatywność na co dzień, czyli notatki wizualne dla każdego

Zacznijmy od tego, czym jest sketchnoting. To technika wizualnego notowania, która angażuje nie tylko lewą półkulę mózgu (pamięć i logiczne myślenie), ale też prawą (kreatywność), a to bardzo wzmacnia zapamiętywanie i kojarzenie informacji. 

Przy czym obrazkowe notatki NIE wymagają talentu plastycznego, wystarczy, że umiecie narysować (choćby krzywo i kulawo, liczy się sam fakt, zdolności przyjdą później, dzięki ciągłemu ćwiczeniu) następujące elementy:

• punkty (kropki), linie i strzałki - służą do łączenia pojęć i elementów między sobą, pokazują zależności, a przy tym są najprostszymi elementami do narysowania.

• kontenery na informacje (i inne obrazki) - czyli ramki, rameczki, dymki, banery i inne prostokąty oraz wielokąty, te proste elementy pozwalają zorganizować przestrzeń sketchnotki i ją uporządkować logicznie, jak też za ich pomocą można wyróżnić najważniejsze pojęcia.

• kreskowe ludziki, czyli patyczaki z emocjami - te megaproste ludki są sposobem na pokazanie działania, ruchu czy nastawienie bez wyjaśniania wszystkiego słowami bądź ich skrótami. 

• emotikony - emocje przy nauce są ważne, bo wzmacniają zapamiętywanie i to mocno, można je narysować, np. miłość - serce, smutek - łezka, złość - eksplozja (taki poszarpany rozbłysk, mocno koślawa gwiazda), radość - szeroki uśmiech i tym podobne.

• inne symbole - trójkąty, koła i inne figury, z których zrobicie obrazki - kwiatki, drzewka, zwierzęta, ludziki (o tym wspomniałam powyżej), pogodę, żarówkę, lupę, kopertę i co tam jeszcze wam się przyda, zarówno jako symboliczne przedstawienie słówka (pojęcia), jak i punktor przy wyliczaniu elementów.

Poniżej macie przykłady tych elementów narysowane przeze mnie w programie Canva:

O czym musisz pamiętać, robiąc pierwsze sketchnotki?

Oprócz samych kształtów, tworząc notatki rysunkowe, pamiętaj o czterech ważnych zasadach:

• kolory - zdecydowanie zalecam, choć nie są niezbędne, da się wykonać sketchnotkę jednokolorowo, i też estetycznie, to już zależy od was, a jeśli robicie w kolorze, to do jednej notatki użyjcie 2-3 barw, inaczej może wam wyjść chaos.

• grubość linii - jedne cienkie, inne grube, do tego w różnych kolorach.

• litery - przy sketchnotkach próbujcie pisać litery na różne sposoby, grube i chude, wypełnione i z pustymi przestrzeniami, 3D i płaskie, jak tylko wymyślicie.

• prostota - to nie zawody plastyczne, to ma być notatka dla was iu dla waszej przyjemności, nie róbcie dzieł sztuki (chyba, że sami z siebie chcecie, to ok).

W dalszej części testu omówimy potrzebne przybory do wizualnego notowania oraz to, do czego (poza nauką i pracą) możecie go wykorzystać. A pomysłów jest sporo, oj sporo. Podam wam też parę książek mówiącym o rysunkowym notowanku, które mogą was zainspirować.

---

Codzienne notatki wizualne - zastosowanie, potrzebne przybory i książkowe polecajki o sketchnotingu

O tym, co i jak rysować już mówiliśmy, to czas na przedstawienie zastosowania sketchnotingu oraz to, co może się do niego przydać, czyli przybory plastyczne i książki z dodatkowymi inspiracjami. Najpierw zastosowania notowania wizualnego w codziennym życiu:

• Nauka i praca - nihil nove sub sole, czyli nic nowego pod słońcem, to standardowe użycie obrakowych notatek.

• Codzienne planery i kalendarze - sketchnotki to świetny pomysł na zapisanie sobie tego, co chcecie danego dnia (tygodnia) zrobić i na bank o tym nie zapomnieć, a do tego świetnie wyglądają!

• Bullet Journal - czyli dziennik punktowy, zarówno ten standardowy, jak i jego odmiany, np. Summer BuJo (letni), art journal (artystyczny), travel BuJo (podróżniczy, idealny na wakacje dla tych, którzy wyjeżdżają) czy choćby książkowego dla czytaczy, tu też obrazkowe notatki cudownie się sprawdzą.

• Bucket lists (sezonowe listy rzeczy do zrobienia) - kolejny super pomysł na wizualne zapiski, zamiast pisać kilometry tekstu - rysujcie obrazki, to o wiele bardziej trafia do umysłu.

• Listy zakupów - tak, dobrze przeczytaliście, sketchnotki nadają się do list zakupów i innych tego typu notatek, o wiele łatwiej (i przyjemniej) je przygotować niż te tradycyjne, do tego zajmą mniej miejsca.

• Obserwacje natury (ptaki, owady, rośliny etc.) - tu też dobrze sprawdzą się rysunkowe zapiski, a nawet lepiej, bo są bardziej trafiają do wyobraźni i łatwiej potem odtworzycie potrzebne informacje.

Wakacyjny niezbędnik plastyczny – co warto mieć pod ręką?

Sporo tych zastosowań, prawda? To teraz na koniec podam wam listę, tego, co może (ale nie musi) się wam przydać w przygodzie tworzenia sketchnotek:

• Papier - jakikolwiek, najlepiej blok a4, ale zwykły zeszyt czy jakiś szkicownik też jest ok.

• Długopis (pióro) - niebieskie, kolorowe, jak tam chcecie, zależy tylko od was.

• Zakreślacze - zwykłe, jak i np. pastelowe, brokatowe czy metaliczne (sama mam takie i zdecydowanie polecam).

• Cienkopisy - zarówno czarne, jak i (a może zwłaszcza) kolorowe, w miarę możliwości z końcówkami różnej grubości (ja dorwałam takie w Empiku, specjalny zestaw czarnych cienkopisów do rysowania mang, jak i w Action, gdzie kupiłam zestaw kolorowych w 3 grubościach, polecam oba zestawy, są świetne).

• Pisaki pędzelkowe - grube, cienkie, jakie chcecie, mi się udało kupić kiedyś w Action cienkopisy pędzelkowe, cudo po prostu, acz takich mazaków jest teraz dużo w różnych konfiguracjach, z pewnością znajdziecie coś dla siebie.

• Kredki - zwykłe, pastelowe, metaliczne (te mam i polecam) - wygodnie się z nimi pracuje i nie przebiją ani nie prześwitują na drugą stronę w przypadku cienkiego papieru, a do tego można je zetrzeć (gumką chlebową, ja swoją dorwałam za grosze w Empiku).

Możecie też wykonywać notatki rysunkowe cyfrowo, na telefonie, tablecie czy komputerze w Paincie, Canvie czy innym tego typu programie, ale ja zachęcam do wersji analogowej na papierze. To o wiele przyjemniejsze i zdrowsze, serio. 

Książki o sketchnotingu, które warto znać

Obiecałam wam podać sketchingowe książki, gdzie znajdziecie mnóstwo ilustracji i poradników krok po kroku jak rysować:

• "Sketchnotes und Bullet Journal für kids" Diana Meier-Soriat,
• "Leichter lernen mit SKETCHNOTES & CO." Heidrun Künzel
• "Sketchnotes für Einsteiger" Tannaz Afschar.

Wszystkie trzy są dostępne na Legimi i po niemiecku, są też inne pozycje na ten temat na tej platformie, ale też po niemiecku.  Z kolei po polsku piękne notatki obrazkowe znajdziecie na stronie Anny Maciejewskiej "Realizuj swoje cele". Są tu zarówno posty blogowe, jak i notatki rysunkowe do kupienia z angielskiego czy niemieckiego. Zdecydowanie polecam zapoznanie się z nimi. Na pewno na tym zyskacie. 

I to tyle w temacie myślenia wizualnego, działajcie i rysujcie! Możecie potem wrzucić linki do swoich notatek obrazkowych w komentarzach! 😄