Letnie słówka po włosku – słownictwo i idiomy, które musisz znać w tym sezonie

 

Czerwiec to pierwszy miesiąc lata, na którego końcu są wakacje. Z tego powodu postanowiłam stworzyć cykl artykułów pełnych letnich słów i wyrażeń w pięciu językach plus garść ciekawostek. Dzisiaj będzie to włoski, przedtem był to język angielski, niemiecki, hiszpański i francuski.

---

Lato po włosku, czyli tak opowiecie o upałach, suszy i duchocie

W języku włoskim lato to l'estate, i tak, możecie sobie skojarzyć ze stanem… letnim 😀. Inne słowa związane z tym wyrazem, które powinniście znać to:

• letni - estivo,

• czas letni - l'ora legale,

• letnisko (podobnie jak zimą zimowisko 😉, dosłownie dom wakacyjny) - la casa vacanze,

• letnik - il vacanziere,

• altana - il pergolato.

Non mi piace l’ora legale. - Nie lubię czasu letniego.

Ci sono molti vacanzieri nel pergolato. - W altanie jest wielu wczasowiczów.

Cerco una buona casa vacanze. - Szukam dobrego letniska. (ośrodka wczasowego)

Jak lato, to upały i susze, więc musicie wiedzieć, jak o nich mówić po włosku:

• ciepło, gorąco (rzeczownik) - il calore,

• ciepły, gorący (przymiotnik) - caldo,

• upał - l’afa,

• okres suszy, susza - la siccità,

• fala upałów - l’ondata di caldo,

• udar cieplny - il colpo di calore.

C’è la siccità terribile. - Jest straszna susza.

Odio l'afa. - Nienawidzę upału.

Il colpo di calore è pericoloso. - Udar cieplny jest niebezpieczny.

Dobra, upały omówione, to czas na letnie smakołyki i aktywności. W końcu nie wypada nie wiedzieć, jak zamówić lody z polewą i gofra z bitą śmietaną!

---

Lody i gofry z bitą śmietaną, czyli letnie smakołyki po włosku

Czas na letnie przekąski i napoje, a prym wiodą tutaj lody. Oto najważniejsze słownictwo z tego działu:

• lody (ogólnie) - il gelato,

• lody rzemieślnicze (z małych lodziarni, przygotowywane z autorskich receptur) - il gelato artigianale,

• waniliowe/truskawkowe/czekoladowe -  al gusto di vaniglia/ alla fragola/ al cioccolato, 

• sorbet (mrożony deser z owoców i słodzonej wody) - il sorbetto,

• polewa - la glassa,

• kolorowa posypka - la colorata granella di zucchero,

• waflowy rożek do lodów - il cono,

• bita śmietana - la panna (tak jak nasza panna, tylko to jeden z tzw. falsi amici, czyli fałszywych przyjaciół, to słowo, które brzmi tak jak polskie, ale znaczy coś zupełnie innego).

• lodziarnia - la gelateria,

• lodziarz - il gelataio.

Vorrei due gusti - cioccolato e fior di latte con panna, per favore. - Poproszę dwa smaki - czekoladowy i śmietankowy z bitą śmietaną.

Per me il cono al gusto di vaniglia senza panna. - Dla mnie rożek waniliowy bez bitej śmietany.

Tutaj znajdziecie świetną słuchankę z ćwiczeniami w tematyce kupowania lodów - [Gelateria]. 

Inne smakołyki letnie oraz napoje:

• gofr - la cialda,

• wafel (też gofr) - un waffle,

• gofrownica - la piastra per waffle,

• lemoniada - la limonata,

• mrożona herbata/kawa - il tè freddo/ il caffè freddo,

• jagody - i mirtilli neri,

• borówki - i mirtilli,

• arbuz - l'anguria (możecie skojarzyć z kangurem, który trzyma w łapkach arbuza 😁),

• chłodnik (1, włoska zupa pomidorowa na zimno) - la crema fredda di pomodoro,

• chłodnik (2, włoska zupa-sałatna chlebowa, też podawana na zimno, choć nie zawsze) - zuppa di panzanella.

I mirtilli mi piacciono molto. - Uwielbiam borówki.

Non mi piacciono i mirtilli neri. - Nie lubię jagód.

Non ho ancora mangiato la crema fredda di pomodoro. - Jeszcze nie jadłam (jadłem) włoskiego chłodnika pomidorowego.

Okej, jedzenie już przedstawiłam, to czas na przedostatnią część tego tekstu - aktywności letnie. A oto i one:

• hamak - l'amaca,

• leżeć w hamaku - sdraiarsi sull'amaca (to czasownik zwrotny!),

• piesza wędrówka - il cammino,

• wędrowanie, chodzenie - camminare,

• plaża - la spiaggia,

• kąpielisko - la stazione balneare,

• leżak - la sedia a sdraio,

• opalać się - abbronzarsi (tu też mamy czasownik zwrotny!),

• opalony/a - abbronzato/a,

• wachlować - sventolare,

• wachlarz - il ventaglio,

• wiatrak - il ventilatore.

Vorrei sdraiarmi sull'amaca e abbronzarmi. - Chcę leżeć w hamaku i się opalać.

Tu sei molto abbronzato. - Jesteś bardzo opalony.

Ho il ventaglio cinese. - Mam chiński wachlarz.

I tym sposobem doszliśmy do ostatniego zagadnienia, czyli letnich idiomów:

• prendere il sole - "łapać słońce", czyli ładne określenie na opalanie,

• essere al verde - "być na zielonym", czyli pod kreską, kompletnie spłukanym, bez pieniędzy,

• essere in alto mare - być na pełnym morzu, czyli być dalekim od realizacji swojego celu, "być kompletnie w lesie", 

• L’erba del vicino è sempre più verde. - Trawa u sąsiada jest zawsze bardziej zielona, czyli to, co u innych zawsze wydaje się lepsze.

W tym miejscu odsłuchacie podcast o włoskich idiomach na lato - [Un’estate italiana. Espressioni idiomatiche per l’estate]. 

I to by było na tyle w tej lekcji. I to już koniec naszego letniego cyklu! Mam nadzieję, że te lekcje angielskiego, niemieckiego, hiszpańskiego, francuskiego i włoskiego pomogą Wam w zagranicznych podróżach. Cudownych wakacji!

---

Źródła:

• Diki.pl (włoski),

• Reverso Context,

• Glosbe,

• Po Prostu Włoski,

• Preston Publishing,

• La dolce Italia,

• Języki Obce,

• Berlitz,

• Kaleido Languages.