Co będzie na maturze dwujęzycznej z języka hiszpańskiego? Te zagadnienia gramatyczne musisz znać na egzamin

Na maturze dwujęzycznej trzeba mieć opanowany język hiszpański na poziomie od C1+ do C2, czyli na poziomie płynnym (lub w miarę płynnym). Co za tym idzie, gramatyka również jest bardziej skomplikowana niż na maturze rozszerzonej. A co konkretnie trzeba umieć na maturę dwujęzyczną z języka hiszpańskiego w 2026 roku? Oto lista wszystkich wymaganych nań zagadnień gramatycznych (za informatorem CKE):

Zagadnienia wymagane wyłącznie na maturze dwujęzycznej:

• różnice w znaczeniu wynikające z użycia różnych rodzajników lub pominięcia rodzajnika,
• rzeczowniki o podwójnym rodzaju, który nie różnicuje ich znaczeniowo, np. el / la margen,
• rzeczowniki zbiorowe, np. la bandada, la manada, el enjambre, el rebaño, el profesorado,
• wyrazy złożone, np. cumpleaños, lavaplatos, sacapuntas, abrelatas, sabelotodo,
• apozycja, np. una maravilla de casa, un desastre de película, el tonto de mi hermano ,
• zdrobnienia i zgrubienia - przyrostki i ich znaczenie,
• zaimki osobowe jako morfemy występujące z czasownikami niezwrotnymi (tzw. czasowniki pozornie zwrotne),
• specyficzne znaczenie zaimków la, las (tzw. femenino sin referencia) w wyrażeniach typu: no tenerlas todas consigo; arreglárselas etc.,
• kontrastowe użycie todo un / todo el + rzeczownik, np. todo un problema / todo el problema,
• przysłówki miejsca i czasu w połączeniu z rzeczownikiem, np. calle arriba, siglos atrás,
• przysłówek muy w połączeniu z częściami mowy innymi niż przymiotnik i przysłówe lub z wyrażeniem przyimkowym,
• zdrobnienia i zgrubienia - przyrostki i ich znaczenie oraz wartość semantyczna i stylistyczna zgrubień i zdrobnień,
• przedrostki, np. posible - imposible; normal - anormal; responsable - irresponsable; cortés - descortés; correcto - incorrecto,
• podwójne przyimki, np. a por, para con, de entre,
• użycie przenośne i potoczne, np. ser / estar pez,
• przedrostki czasowników np. re-, con-, de-, des-; przyrostki, np. -ecer, -izar, -ear, -ificar; ich wartość semantyczna,
• bezokolicznik - użycie w znaczeniu rozkazującym, np. ¡A comer!,
• bezokolicznik - użycie rzeczownikowe, np. el cantar, los andares, en un abrir y cerrar de ojos,
• bezokolicznik złożony (Infinitivo Compuesto), np. Debe de haber regresado tarde,
• konstrukcja de + bezokolicznik prosty oraz de + bezokolicznik złożony w znaczeniu warunku,
• gerundio: • użycie przymiotnikowe, np. el agua hirviendo; una hoja cayéndose,
• użycie gerundio w równoważniku zdania,
• fraza z gerundio w funkcji dopełnienia,
• participio - użycie w funkcji przymiotnika, np. una mujer maquillada,
• tryb Subjuntivo w zdaniach wtrąconych, np. que yo sepa.

Poza tym zdający maturę dwujęzyczną z języka hiszpańskiego muszą też znać materiał z poziomu podstawowego i rozszerzonego, czyli (kolorem żółtym są oznaczone zagadnienia podstawowe, a fioletowym rozszerzone):

• RODZAJNIKI:
• określone, nieokreślonego i opuszczanie rodzajnika,
• formy ściągnięte al, del,
• rodzajnik określony zamiast rzeczownika - struktura el / la / los / las + de,
• rodzajnik określony użyty zamiast zaimka dzierżawczego,
• rodzajnik nieokreślony użyty zamiast rzeczownika,
• rodzajnik nijaki (artículo neutro):
• lo que + czasownik,
• lo de + fraza, 
• lo / a la + rzeczownik / przymiotnik,
• lo + przymiotnik / przysłówek + que + fraza,
• sustantywizacja różnych części mowy przez dodanie rodzajnika - przymiotnika i liczebnika, czasownika, przysłówka, zaimka pytajnego,
• RZECZOWNIKI:
• tworzenie liczby mnogiej, w tym rzeczowników złożonych,
• rzeczowniki posiadające tę samą formę w l.poj.i w l.mng.,
• kontrast znaczeniowy: liczba pojedyncza a liczba mnoga,
• zdrobnienia i zgrubienia,
• rzeczowniki zbiorowe,
• rodzaj rzeczownika:
• rodzaj naturalny,
• rodzaj gramatyczny (umowny), w tym wyjątki,
• rzeczowniki posiadające tę samą formę dla rodzaju męskiego i żeńskiego,
• rzeczowniki rodzaju żeńskiego używane z rodzajnikiem el w l. poj.,
• rzeczowniki o podwójnym rodzaju i różnym znaczeniu w zależności od rodzaju,
• rodzaj rzeczowników oznaczających nazwy geograficzne,
• skróty literowe, np. UE, EE.UU,
• rzeczowniki niepoliczalne, 
• potocznie używane formy skrócone,
• przyrostki służące do tworzenia rzeczowników,
• zdrobnienia zakończone na -ito/-ita, -illo/-illa,
• ZAIMKI:
• osobowe:
• użycie w funkcji podmiotu, dopełnienia bliższego i dalszego,
• z przyimkiem i bez przyimka,
• formy conmigo, contigo,
• forma mocna (forma tónica),
• forma nieakcentowana (forma átona):
• w połączeniu z trybem rozkazującym, z gerundio i z bezokolicznikiem,
• użycie w funkcji dopełnienia bliższego i dalszego,
• współwystępowanie zaimków pełniących funkcje dopełnień,
• zaimkowe powtórzenie dopełnienia,
• zaimek lo w funkcji dopełnienia bliższego zastępujący całą frazę,
• zaimek lo w funkcji dopełnień (complemento directo, complemento atributivo), zastępujący całą frazę,
• zaimki zwrotne - kontrast znaczeniowy między formą zwrotną i niezwrotną czasownika,
• zaimek se - w konstrukcjach typu se dice…, se cree… oraz użycie se bez wskazania sprawcy czynności,
• forma consigo oraz sí,
• Dativo ético,
• zaimek wskazujący i wyrażenia zaimkowe:
• zaimki este, esta, ese, esa, aquel, aquella,
• zaimki neutralne esto, eso, aquello,
• zaimek dzierżawczy:
• forma nieakcentowana (forma átona),
• forma mocna (forma tónica) - użycie rzeczownikowe i przymiotnikowe,
• zaimek dzierżawczy - specjalne znaczenie form mocnych w połączeniu z rodzajnikiem,
• zaimek nieokreślony i ilościowy:
• algo, alguien, alguno, nada, nadie, ninguno, bastante, demasiado, todo, otro, cada, cualquiera,
• formy skrócone un, algún, ningún, cualquier,
• zaimki nieokreślone i ilościowe - cierto, tal, quienquiera, dondequiera,
• zaimek liczebny ambos(-as),
• zaimek względny: 
• użycie que w zdaniach podrzędnych przydawkowych typu especificativas - bez przyimka i z nim,
• użycie lo que,
• zaimek i przysłówek pytajny i wykrzyknikowy:
• użycie qué, quién, dónde, cuándo, cuánto, cuál, cómo w funkcji zaimka lub przysłówka pytajnego,
• użycie w połączeniu z przyimkiem,
• użycie zaimków i przysłówków wykrzyknikowych,
• użycie zaimków:
• algo jako ekwiwalent un poco,
• alguno w znaczeniu przeczącym,
• nada de jako ekwiwalent ni hablar,
• todo + przymiotnik jako ekwiwalent muy,
• zaimki uno / una + czasownik,
• użycie zaimków quien / quienes / el cual / la cual / los cuales / las cuales w zdaniach podrzędnych przydawkowych typu especificativas z przyimkiem,
• użycie zaimków que / quien / quienes / el cual / la cual / los cuales / las cuales w zdaniach podrzędnych przydawkowych typu explicativas,
• użycie el que / la que / los que / las que oraz quien / quienes w zdaniach podrzędnych przydawkowych bez antecedente,
• użycie lo cual,
• użycie cuyo ,
• PRZYSŁÓWKI I WYRAŻENIA PRZYSŁÓWKOWE:
• przysłówki zakończone na -mente,
• przysłówki zakończone na -mente - jednoczesne użycie dwóch takich przysłówków,
• przysłówki miejsca i czasu w połączeniu z rzeczownikiem, np. calle arriba, siglos, atrás,
• przysłówki i wyrażenia przysłówkowe miejsca, czasu, sposobu, twierdzenia, przeczenia, ilości, wyrażające wątpliwość; przysłówki liczebne, przysłówki pytajne,
• formy skrócone (tan),
• stopniowanie; formy nieregularne,
• podwójne zaprzeczenie,
• miejsce przysłówka w zdaniu,
• LICZEBNIKI:
• główne - rodzaj męski i żeński liczebników od 200 do 900,
• użycie cien (ciento), mil, millón, cientos de, miles de,
• porządkowe (od 1 do 10) - rodzaj męski i żeński oraz formy skrócone primer, tercer,
• liczebniki ułamkowe, zbiorowe i mnożne - szeroka znajomość,
• PRZYMIOTNIKI:
• liczba i rodzaj przymiotnika - przymiotniki posiadające tę samą formę dla rodzaju męskiego i żeńskiego,
• zgodność przymiotnika z liczbą i rodzajem wyrazów określanych,
• formy skrócone, np. buen, mal, gran,
• stopniowanie - formy nieregularne i superlativo absoluto,
• użycie przymiotników con valor superlativo,
• konstrukcje porównawcze tan... como…; igual de... que...; más / menos... que / de…
• zdrobnienia (-ito / -ita; -illo / -illa,
• przyrostki służące do tworzenia przymiotników,
• przymiotniki złożone,
• zdrobnienia i zgrubienia,
• konstrukcje porównawcze  igual de...; igual que... (igual de tonto; igual que tú),
• konsekwencje semantyczne i stylistyczne,
• miejsce przymiotnika w zdaniu,
• PRZYIMKI:
• przyimki i wyrażenia przyimkowe,
• rekcja przyimkowa przymiotników, rzeczowników i czasowników,
• CZASOWNIKI:
• Czasy:
• Presente,
• Pretérito Perfecto,
• Pretérito Indefinido,
• Pretérito Imperfecto,
• Pretérito Pluscuamperfecto,
• Futuro Imperfecto,
• Futuro Perfecto,
• Condicional Simple,
• Condicional Compuesto, 
• tryb łączący (Subjuntivo): 
• Presente,
• Pretérito Perfecto,
• Pretérito Imperfecto,
• Pretérito Pluscuamperfecto,
• tryb rozkazujący (Imperativo),
• czasowniki zwrotne,
• czasowniki typu gustar, parecer, doler,
• cajczęściej używane czasowniki ułomne i tzw. verbos impersonales,
• strona bierna z ser,
• pasiva refleja,
• użycie czasowników ser, estar i haber:
• konstrukcja ser + przymiotnik + que,
• estar + participio pasivo (rezultat czynności lub procesu),
• estar de + rzeczownik,
• kontrastywne użycie estar i haber dla określenia lokalizacji i/lub istnienia,
• kontrastywne użycie ser i estar − ser / estar + przymiotnik,
• kontrast między ser / estar + participio pasivo,
• różnica w znaczeniu ser / estar de + rzeczownik oznaczający zawód,
• użycie estar bien / estar mal,
• czasowniki oznaczające zmiany, tzw. verbos de cambio: hacerse, volverse, ponerse, quedarse, convertirse oraz różnice w znaczeniu i w użyciu,
• formy bezosobowe:
• konstrukcja al + bezokolicznik,
• bezokolicznik w funkcji dopełnienia bliższego lub podmiotu,
• użycie bezokolicznika w konstrukcjach peryfrastycznych,
• bezokolicznik - użycie z czasownikami ver i oír,  bezokolicznik złożony,
• gerundio - użycie w konstrukcjach peryfrastycznych oraz pasarse x tiempo + gerundio,
• użycie przysłówkowe gerundio,
• participio - użycie w funkcji przymiotnika,
• participio - participio absoluto oraz użycie w konstrukcjach peryfrastycznych,
• PERYFRAZA WERBALNA:
• z bezokolicznikiem, np. acabar de, deber, dejar de, empezar a, haber que, ir a, poder, ponerse a, soler, tener que, volver a; llevar sin, seguir sin (jako formy przeczące peryfrazy z gerundio),
• z  gerundio: - estar, llevar, seguir, continuar oraz ir
• peryfraza werbalna z participio: andar, dar por, dejar, ir, llevar, seguir, tener,
• SKŁADNIA:
• zdania oznajmujące: twierdzące i przeczące,
• zdania pytające: bezpośrednie i pośrednie,
• zdania rozkazujące (z czasownikiem w trybie rozkazującym),
• zdania wykrzyknikowe z qué, cómo, cuánto /cuánta, quién,
• zdania wyrażające życzenia: que + Presente de Subjuntivo; ojalá + Presente de Subjuntivo,
• zdania wyrażające prawdopodobieństwo, domniemanie w trybie Indicativo i Subjuntivo,
• zdania bezosobowe z se,
• zdania współrzędnie złożone: łączne, rozłączne, przeciwstawne, wynikowe,
• zdania podrzędnie złożone:
• podmiotowe i dopełnieniowe (z trybem Indicativo i Subjuntivo)
• przydawkowe (z trybem Indicativo i Subjuntivo)
• okolicznikowe (z trybem Indicativo i Subjuntivo): czasu, przyczyny, celu, skutku, wynikowe, przyzwolenia, warunku (warunek odnoszący się do czynności / sytuacji możliwych do realizacji w teraźniejszości i przyszłości; warunek odnoszący się do czynności / sytuacji hipotetycznych w teraźniejszości i przyszłości oraz warunek odnoszący się do czynności / sytuacji hipotetycznych w przeszłości),
• warunku, odnoszące się do czynności / sytuacji hipotetycznych w teraźniejszości i przyszłości (zdania warunkowe II. typu),
• następstwo czasów w zdaniach podrzędnie złożonych; relacje czasowe,
• mowa zależna - połączenie mowy zależnej i niezależnej w tej samej wypowiedzi,
• mowa zależna: przekazywanie informacji i poleceń; zgodność czasów w mowie zależnej, w zdaniach odnoszących się do teraźniejszości, przeszłości i przyszłości,
• spójniki najczęściej używane w wyżej wymienionych typach zdań,
• odnośniki tekstualne.