Zmiany w polskiej ortografii od 1 stycznia 2026 roku. Oto co konkretnie zmieni się w regułach pisowni już za kilka tygodni. Część V

Zmiany w polskiej ortografii od 1 stycznia 2026 roku. Tak zmienią się reguły pisowni nazw geograficznych (z pewnymi wyjątkami)

O tym, że pewne zasady polskiej ortografii ulegną zmianie, wiadomo od końca 2024 roku. Jednak nowe reguły wejdą w życie dopiero 1 stycznia 2026 roku, a wszystko po to, aby każdy na spokojnie je sobie przyswoił. I żeby był czas na przygotowanie zaktualizowanych słowników języka polskiego. A co właściwie się zmieni? Reguły pisowni z trzech obszarów:

• wielką i małą literą,
• łącznie i rozdzielnie (czyli razem i osobno),
• użycia łącznika - razem z nim czy bez.

Brzmi jak duża rewolucja? Nic z tych rzeczy! Jak tłumaczy Rada Języka Polskiego (RJP) jest to tylko uporządkowanie dotychczasowych zasad, aby poprawna pisownia nie nastręczała już trudności. Wszystkie zmiany dotyczą bowiem zasad konwencjonalnych, czyli jednego z czterech filarów polskiej ortografii. Pozostałe trzy to zasady: fonetyczne (piszemy właściwie zgodnie z wymową), morfologiczne (kluczowe części wyrazów zawsze brzmią tak samo, niezależnie od wymowy czy zmian znaczenia) oraz historyczne (nienaruszalne, dotyczą pisowni wyrazów z "u", "ó", "ż", "rz", "h" i "ch"). Aby ułatwić wam przyswojenie tych nowych zasad, będę je opisywała po kolei, aby nie było bałaganu. Tym razem przedstawię wam nowe zasady pisowni nazw geograficznych (z pewnymi wyjątkami).

Nowe zasady ortografii w 2026 roku. Inaczej zapiszemy nazwy geograficzne, choć nie wszystkie. Są pewne wyjątki

Pierwotnie Rada Języka Polskiego zdecydowała, że wszystkie elementy nazw geograficznych będziemy zapisywać wielką literą. Jednak 27 października 2025 roku wycofano się z tego rozwiązania. Co za tym idzie, w przypadku słów takich jak: cieśnina, góra, jaskinia, jezioro, kanał, morze, nizina, półwysep, przełęcz, przesmyk, przylądek, pustynia, wyspa, wyżyna i zatoka będą dwie wersje zapisu, zależnie od przypadku. Oto przykłady wraz z wyjaśnieniem:

Wielką literą zapiszemy wszystkie człony jednowyrazowych i wielowyrazowych nazw geograficznych (z wyjątkiem przyimków i spójników):

• Tatry, 
• Podlasie,
• Mazury,
• Hala Gąsienicowa, 
• Kanał Panamski,
• Przełęcz Dukielska,
• Puszcza Niepołomicka,
• Wyżyna Małopolska,
• Republika Południowej Afryki,
• Nakło nad Notecią,
• Morze Bałtyckie, 
• Morskie Oko, 
• Nowa Gwinea, 
• Cieśnina Hudsona, 
• Czarny Staw pod Rysami, 
• Dolina Nilu, 
• Góra Kościuszki, 
• Góry Świętokrzyskie, 
• Wielki Kocioł Śnieżny, 
• Wyżyna Śląska,
• Zatoka Genueńska.

Małą literą zapiszemy te człony nazw geograficznych, które są nieodmiennym rzeczownikiem w mianowniku, który nie wchodzi w skład tejże nazwy:

• morze Marmara,
• góra Mnich,
• jezioro Gopło,
• góra Tabor,
• wyspa Wolin,
• góra Ślęża,
• półwysep Hel,
• pustynia Gobi,
• cieśnina Bosfor,
• góra Athos,
• góry Czin,
• jezioro Śniardwy,
• półwysep Hel,
• przełęcz Brenner,
• przylądek Horn,
• pustynia Negew,
• wyspa Uznam,
• wyżyna Dekan,
• zatoka Athos.